Miyamoto Musashi, een beroemde samurai-expert in katana (shinken) zwaardvechten, is een van de belangrijkste Kenshi (grootmeesters van ken-jutsu) van Japan, wiens heldendaden talloze verhalen hebben geïnspireerd.
Hij is de archetypische middeleeuwse Japanse held. Geboren in 1584 in de provincie Harima, was hij de tweede zoon van Munisai Shinmen, zelf een katana-expert, die hem op 7-jarige leeftijd wees maakte (gedood in een duel). Musashi, opgevoed door zijn oom in een klooster, profiteerde van dit gedwongen verblijf om te trainen met de katana en won op 13-jarige leeftijd zijn eerste duel tegen Arima Yoshibe. Op 17-jarige leeftijd vocht hij onder de vlag van Toyotomi Hideyoshi tijdens de slag om Sekigahara in 1600, waarbij hij ernstig gewond raakte.
Vanaf 1604 was hij gestationeerd in Kyoto, waar hij Yoshioka Seijuro, een belangrijke katana-expert, en talrijke leden van zijn clan uitdaagde en versloeg. Ongeslagen in meer dan 60 duels stond hij voor het laatst tegenover de beroemde zwaardvechter Sasaki Kojiro van de Mori-clan, bekend om zijn lange zwaard (O-dachi). Door zijn tegenstander te doden met een eenvoudige houten roeispaan, heeft Musashi volgens de legende nooit meer gevochten.
Vanaf de jaren dertig wijdde hij zich volledig aan de studie van de Weg (Do), terwijl hij kalligrafie en schilderkunst beoefende, kunsten waarin hij uitblonk. Tijdens zijn leven werd hij een Kensei (zwaardheilige). In 1637 keerde hij terug naar de dienst van zijn voormalige tegenstanders, de Tokugawa, en vocht voor hen tegen de christelijke rebellen van Shimabara. Vervolgens kreeg hij het bevel over een reservekorps van Ogasawara, heer van Kokura, tijdens de belegering van Hara Castle in 1638. Gedurende deze periode adopteerde hij twee kinderen: Iori en Mikinosuke. Deze laatste pleegde jaren later seppuku. In 1640 werd hij instructeur van de machtige Hosokawa-familie van Kumamoto. In 1643 trok hij zich terug in de Reigendo-grot (Ungan-ji-tempel) op de berg Iwato, ten oosten van Kumamoto. Hier schreef hij een paar weken voor zijn dood in 1645 de tekst Gorin no Sho (Verhandeling over de vijf wielen), die een klassieker is geworden in de vechtsportliteratuur. Hij stierf op 62-jarige leeftijd en werd, in overeenstemming met zijn wensen, begraven in zijn harnas.
Musashi Miyamoto liep op jonge leeftijd eczeem op, waardoor hij grote littekens op zijn gezicht achterliet die hij de rest van zijn leven hield. Om deze reden leek hij niet op de andere samoerai van zijn tijd. Als gevolg hiervan heeft hij nooit zijn haar geschoren, noch droeg hij het samoeraikapsel: het toupetje. Miyamoto Musashi was een reus voor zijn tijd. Hij was bijna 1,84 meter lang, terwijl zijn Japanse collega’s gemiddeld 1,53 meter lang waren.
Er wordt gezegd dat Musashi in zijn leven nooit een bad heeft genomen. In plaats daarvan waste hij zich in het ijskoude water van de stromen om aan zijn geest te werken.
De weg van het zwaard
Toen Musashi terugkeerde naar zijn dorp, werd hij niet als held verwelkomd. De dorpsoudsten vonden hem oncontroleerbaar en hij moest vertrekken. Uiteindelijk werd hij gevangengenomen in het kasteel van Hejime, waar hij de weg van de krijger leerde. Na een lange leertijd kreeg Musashi een belangrijke baan aangeboden bij een daimyo (heer van een grote of kleine regio). Hij weigerde beleefd en gaf er de voorkeur aan een Krijger te worden op zoek naar Verlichting (musha shugyo).
De Yoshioka-familie
Dus vertrok hij naar Kyoto, de toenmalige hoofdstad. Omdat hij zijn vechtkunsten graag wilde testen, daagde hij in 1604 een van de meest gerenommeerde scholen uit, die van de familie Yoshioka, waarvan de oprichter blijkbaar een gerenommeerd duellist was. De eerste die de uitdaging van Musashi accepteerde was het hoofd van de familie Yoshioka, Seijiro. Seijiro was gewapend met een echt zwaard, terwijl Musashi gewapend wasmet een bokken, een houten zwaard. De strijd duurde slechts korte tijd. Seijiro verloor zijn arm in het duel en stierf. Dit leverde hem de haat op van de Yoshioka-clan. Het tweede duel vond plaats tegen Denshichiro, de broer van Seijiro. Opnieuw was de strijd van korte duur. Musashi verbrijzelde Denshichiro’s schedel in een oogwenk…
Denshichiro en Matashihiro, die de houding van Musashi beu waren geworden, daagden hem uit voor een derde duel tegen Matashihiro, nog een kind, en zetten een val uit waaraan hij niet kon ontsnappen. Maar voor één keer arriveerde Musashi vroeg. Hij had tijd om de lafheid van de Yoshioka in actie te zien en viel hen uiteindelijk aan. Matashihiro stierf en Musashi ontsnapte aan de 80 samoerai die in een hinderlaag wachtten, waarbij een tiental clanleden omkwam. Dit was de beroemde slag om Ichijoji.
Hij ging vervolgens weer op pad en won uitdaging na uitdaging, ongeslagen in meer dan 60 duels.
Muso Gonnosuke
De geschiedenis brengt ons verschillende versies van de ontmoeting tussen Musashi en Muso Gonnosuke. Nadat hij Musashi had ontmoet en in 1605 voor het eerst door hem werd verslagen in de Harima-provincie Akashi, besloot laatstgenoemde dat de traditionele stick van 1m80 niet voldoende snelheid kon halen tegen een katana. Hij trok zich terug op de berg Honman (in Kyushu) en bracht na enkele mystieke experimenten de lengte van de stok terug tot 1,30 meter. Hij combineerde de omgang met deze nieuwe staf (Jo) met wat hij al wist van de speer, katana en Naginata. De legende gaat dat toen hij Musashi voor de tweede keer ontmoette, de lengte van de Jo, zelfs gepareerd, hem in staat stelde een zwak punt op het lichaam van de tegenstander te bereiken ter hoogte van de zonnevlecht. Gonnosuke slaagde erin Musashi te verslaan zonder hem veel schade te berokkenen. Maar dit was Musashi’s enige nederlaag en die was te danken aan een nieuwe Jo-Jutsu-techniek.
Sasaki Kojiro
In april 1612 ontmoette Musashi de beroemde Sasaki Kojiro van de Mori-clan, bekend om zijn lange zwaard (O-dachi). Hij confronteerde hem op het eiland Mukojima met een eenvoudig stuk hout of een roeispaan (afhankelijk van de versie). Het duel vindt plaats op het strand. Een enkele klap op Kojiro’s hoofd zorgt ervoor dat hij languit op het zand ligt, verslagen door de ongebruikelijke lengte van het wapen. Er zijn veel andere versies van dit gevecht, waarin wordt gezegd dat Musashi had verloren, of dat Musashi gewoon een lafaard was, enzovoort. Musashi heeft nooit de leringen van een bepaalde kenjutsu-school gevolgd. Nadat hij zeker had geprofiteerd van het talent van zijn vader en vervolgens van het onderwijs van het klooster, verwierf hij zijn vechttechnieken voornamelijk zelf, en nam later de status van musha-shugyo aan (de zoektocht van de krijger, een vorm van het leren van de krijgskunsten die bestond uit het gaan van meester tot meester, van school tot school, om zijn techniek te leren en te confronteren met de meest uiteenlopende bronnen). Musashi experimenteerde uitgebreid en produceerde uiteraard zijn eigen technische synthese. Hij creëerde een vechtstijl met twee zwaarden (katana en wakisashi), genaamd nito-ryu en vervolgens niten-ryu, die hij met name gebruikte in het Ichijoji-gevecht. Hoewel de school na zijn dood verdween, worden er in de eeuwen die volgden nog steeds kata met twee zwaarden via kenjutsu overgeleverd. Tegenwoordig beweert de Hyoho Niten Ichi-Ryu echter de techniek van Musashi over te brengen.
